Gradska kuća – tajna graditeljskih simbola

U Narodnom muzeju Pančevo svečano je otvorena kamerna izložba „Gradska kuća – tajna graditeljskih simbola“, realizovana u okviru muzeološkog koncepta „Jedan predmet – jedna priča“. Autori postavke, kustos dokumentarista Damir Prašnikar i kustos etnolog Svetlana Mesicki, publici su predstavili retko izlaganu spomenicu iz 1908. godine koja otkriva malo poznate detalje o izgradnji zgrade nekadašnjeg Magistrata i simbolici slobodnih zidara.

Foto: Radovan Đerić

Umesto uobičajenog pristupa u kojem jedna tema okuplja mnoštvo eksponata, ova izložba polazi od jednog predmeta koji otvara čitav niz istorijskih i kulturnih tema. U fokusu je spomenica nastala najverovatnije 1908. godine, povodom obeležavanja 75 godina od izgradnje zgrade Magistrata, u kojoj se danas nalazi Narodni muzej.
Kroz ovaj dragoceni eksponat posetioci mogu da saznaju kako je tekla izgradnja Gradske kuće, ko su bili ljudi uključeni u taj poduhvat, kako je izgledao sam ritual polaganja kamena temeljca, te kako je ovo zdanje iz prve polovine 19. veka vremenom postalo zaštićeni spomenik kulture.
Veza sa slobodnim zidarima
Posebnu pažnju na samoj spomenici privlače neobični graditeljski simboli, za koje autori ističu da su nesumnjivo povezani sa masonerijom, odnosno slobodnim zidarima koji su delovali i u Pančevu.

Foto: Radovan Đerić

„Mi znamo da su slobodni zidari delovali i u Pančevu, između ostalog poznat nam je Đorđe Vajfert. To ne znači da je sam predmet vezan za njega, ali jeste sigurno vezan za njih. Jedan detalj je, na primer, i to da je tokom izgradnje sam ritual polaganja kamena temeljca u sebi sadržao neke elemente slobodnih zidara“, objašnjeno je prilikom predstavljanja postavke.
Govoreći o samoj arhitekturi zgrade, istaknuto je da se ona uvek može posmatrati iz različitih uglova, te da bi se u broju stubova ili rasporedu pločica mogle tražiti i dodatne simboličke poruke, iako se takva tumačenja ne mogu uzeti sa potpunom sigurnošću.

Svedočanstvo o identitetu grada
Na svečanom otvaranju naglašeno je da je zgrada nekadašnjeg Magistrata mesto na kojem se decenijama oblikovao gradski život i gde su se donosile ključne odluke za razvoj Pančeva.
„Njena istorija, međutim, ne ogleda se samo u arhitekturi i događajima koje pamti, već i u predmetima koji svedoče o vremenu u kojem je nastajala i o ljudima koji su je gradili. Upravo na takvo promišljanje podstiče izložba ’Jedan predmet – jedna priča’, koja je realizovana pod nazivom ’Gradska kuća – tajna graditeljskih simbola’“, poručeno je na otvaranju.
Izložba u Narodnom muzeju Pančevo biće otvorena za posetioce tokom celog novembra.
(Pančevac/S.L/R.Đ)